قمش چوقابفون

مختصات: ۳۲°۲۲′۴۴″شمالی ۴۸°۲۴′۰۲″شرقی / ۳۲٫۳۷۸۸۳۴۵۸۲۳۳۷۹۹۴°شمالی ۴۸٫۴۰۰۴۹۵۶۱۵۳۵۷۶°شرقی / 32.378834582337994; 48.4004956153576
از دزفول ویکی


قمش چوقابفون
Qomesh chuqabafun vorudi.jpg
ورودی قمش
نامقمش چوقابفون
اطلاعات اثر
نام محلیسربطاق چوقابفون
نام‌های دیگرقنات تاریخی مومنان
کاربریقنات
کاربری کنونیموزه
دیرینگی۴۰۰ سال
اطلاعات بازدید
امکان بازدیدبله

قمش چوقابفون (qomeş-e çuqābafün) یا سربطاق چوقابفون که به آن قنات تاریخی مومنان هم گفته می شود، یکی از قمش های تاریخی دزفول است که در خیابان طالقانی، پشت بقعه سید محمود، جنب مسجد و شیدانه امام رضا (ع) واقع شده است.

وجه تسمیه

در نزدیکی این قمش مسجدی قرار دارد که متولی آن، فردی به نام صادق‌قلی چوقابافان بوده است. البته طبق روایت دیگری، وجه تسمیه این اثر به‌دلیل وجود کارگاه‌های بافت چوقا است که در اطراف آن وجود داشته‌اند.


ساختار

این قمش یکی از رشته قنات‌های اصلی این منطقه است و بیش از ۵۰ متر از سطح زمین عمق دارد و طول آن به‌همراه سایر قمش‌ها تا رودخانه ۸,۱۰۰ متر است که تاکنون ۳۰۰ متر از آن خاک‌برداری شده است و در معرض بازدید گردشگران قرار دارد. این قنات در گذشته آب مورد نیاز آشامیدنی و ۱,۲۰۰ هکتار از زمین‌های کشاورزی منطقه را از ۴۰۰ سال پیش تأمین می‌کرده است.

وضعیت کنونی

در طول جنگ تحمیلی، مسجدی که در کنار قمش است مورد اصابت موشک قرار می‌گیرد و عده زیادی به شهادت می‌رسند که در عملیات خاک‌برداری و خارج کردن پیکر شهدا از زیرآوار، خاک‌ها به درون این قمش ریخته می‌شود و بدین ترتیب قمش مومنان پس از آن واقعه برای سال‌ها زیر خاک پنهان می‌شود. یکی از اهالی محله شیدانه به نام آقای سعید قُلیان بود که کمر همت بست و این قنات را به‌همراه تعدادی دیگر که فراموشی سپرده شده بودند، با هزینه شخصی بازسازی کرد و از سال ۱۳۹۶ در معرض بازدید قرار گرفت.[۱]

پانویس

  1. «قمش چوقابافان (قنات تاریخی مومنان)». سایت کجارو.